Wat is de ziekte van Peyronie?
Bij de ziekte van Peyronie ontstaat een goedaardig, verhard littekenweefsel (plaque) in het stevige, elastische vlies (tunica albuginea) dat de zwellichamen in de penis omgeeft. Tijdens een erectie verhindert deze plaque dat het vlies op die plek uitrekt; daardoor buigt de penis naar de kant van de plaque, kan hij korter worden of ontstaan vormafwijkingen zoals een zandlopervorm.
De oorzaak van de ziekte is niet precies bekend. De meest aanvaarde verklaring is dat kleine, onopgemerkte overbelastingen en beschadigingen tijdens geslachtsgemeenschap bij sommige mensen anders genezen dan normaal en zo een plaque vormen. Diabetes, roken, hoge bloeddruk, een eerdere prostaatoperatie en de ziekte van Dupuytren aan de handen gaan vaker samen met de ziekte. De ziekte van Peyronie komt meestal voor bij mannen boven de 40 jaar, maar kan ook op jongere leeftijd ontstaan. Ze is niet besmettelijk en wordt geen kanker.
Fasen van de ziekte
De ziekte van Peyronie kent twee fasen, en het behandelplan hangt grotendeels af van de fase waarin u zich bevindt.
Actieve (acute) fase
Dit is de beginfase van de ziekte. Er kunnen pijn tijdens een erectie, een voelbare verharding op de penis en een nieuwe of toenemende kromming optreden. In deze fase is de plaque nog in ontwikkeling en kan de kromming veranderen. De actieve fase duurt meestal enkele maanden tot een jaar.
Stabiele (chronische) fase
In deze fase is de pijn verdwenen en is de kromming minstens 3 maanden onveranderd gebleven. De plaque is uitgerijpt; soms treedt ook verkalking (calcificatie) op. Een operatie wordt meestal in deze fase gepland.
Klachten
- Kromming van de penis naar boven, naar beneden of opzij tijdens een erectie
- Een voelbare harde plek of knobbel op de penis
- Pijn tijdens een erectie, vooral in de actieve fase
- Verkorting van de penis, een insnoering of een zandlopervorm
- Moeite met geslachtsgemeenschap door de kromming
- Een bijkomende erectiestoornis
De ziekte kan ook zorgen en verlies van zelfvertrouwen veroorzaken. Het openlijk bespreken van deze gevoelens tijdens het consult is een belangrijk onderdeel van de behandeling.
Verschil met een aangeboren kromme penis
Niet elke kromme penis is de ziekte van Peyronie. Bij een aangeboren (congenitale) peniskromming is er geen plaque en geen pijn, en wordt de kromming meestal al sinds de puberteit opgemerkt; ze is meestal naar beneden of opzij gericht. De ziekte van Peyronie ontstaat daarentegen later bij een penis die eerder recht was. Het onderscheid wordt gemaakt op basis van de voorgeschiedenis en het lichamelijk onderzoek. Bij een aangeboren kromming hebben medicijnen of injecties geen plaats; als de kromming het seksleven beïnvloedt, kan ze operatief worden gecorrigeerd.
Hoe wordt de diagnose gesteld?
Tijdens het consult wordt gevraagd wanneer de klachten zijn begonnen, of er pijn is, of de kromming verandert en hoe de kwaliteit van de erectie is. De penis wordt met de hand onderzocht om de plaats en grootte van de plaque te beoordelen.
- Beoordeling tijdens een erectie: om de mate van kromming te meten, kan gebruik worden gemaakt van foto’s die de patiënt thuis maakt, of kan tijdens het consult een erectie worden opgewekt met een injectie in de penis, waarna de kromming wordt gemeten.
- Echografie van de penis: toont de plaats en grootte van de plaque en of er verkalking is; zo nodig worden met kleuren-Doppler de bloedvaten en de oorzaak van een erectiestoornis beoordeeld.
- Aanvullend onderzoek: bloedonderzoek kan worden aangevraagd voor diabetes en andere risicofactoren.
Behandelmogelijkheden
De behandeling wordt na onderzoek individueel bepaald, waarbij de fase van de ziekte, de mate en richting van de kromming, de lengte van de penis, de kwaliteit van de erectie en de verwachtingen van de patiënt samen worden meegewogen. Bij patiënten met een lichte kromming die zonder problemen geslachtsgemeenschap kunnen hebben, is behandeling soms niet nodig.
Conservatieve methoden (zonder operatie)
- Afwachten en pijnbestrijding: de pijn in de actieve fase verdwijnt meestal na verloop van tijd; in die periode kunnen pijnstillers worden gebruikt.
- Tractieapparaat: deze apparaten worden enkele uren per dag op de penis gedragen en kunnen bij regelmatig gebruik bij sommige patiënten helpen de kromming te verminderen en de lengte te behouden.
- Injecties in de plaque: bij geselecteerde patiënten wordt met regelmatige injecties met een geneesmiddel in de plaque geprobeerd de kromming te verminderen. Welk middel geschikt is en welk effect verwacht kan worden, wordt tijdens het consult besproken.
- Behandeling van een erectiestoornis: bij een bijkomende erectiestoornis kan ondersteuning met tabletten worden gegeven.
Er is geen sterk wetenschappelijk bewijs dat vitaminen of bepaalde voedingssupplementen in tabletvorm de kromming verbeteren.
Operatieve behandeling
Een operatie wordt overwogen bij patiënten in de stabiele fase bij wie de kromming geslachtsgemeenschap bemoeilijkt of onmogelijk maakt.
- Plicatie: het vlies aan de tegenoverliggende kant van de kromming wordt met hechtingen iets ingekort, waardoor de penis recht wordt. Dit wordt vaak gekozen bij patiënten met een goede erectie en een matige kromming. De penis kan iets korter worden.
- Incisie van de plaque en grafting: de plaque wordt ingesneden of gedeeltelijk verwijderd en de ontstane ruimte wordt gesloten met een lapje weefsel (graft). Dit kan worden overwogen bij patiënten met een ernstige kromming of zandlopervorm en een goede erectie. De lengte blijft beter behouden, maar de kans op een erectiestoornis na de operatie is groter.
- Penisprothese: als de ziekte van Peyronie samengaat met een ernstige erectiestoornis, wordt een penisprothese geplaatst; zo nodig worden tijdens dezelfde operatie aanvullende correcties uitgevoerd.
Hoe wordt de operatiemethode gekozen?
Bij de keuze van de operatiemethode zijn drie vragen richtinggevend: is de erectie vóór de operatie voldoende? Hoe sterk is de kromming en is er een bijkomende vormafwijking, zoals een zandlopervorm? Hoe belangrijk is de lengte van de penis voor de patiënt? Bij patiënten met een goede erectie en een matige kromming is plicatie een eenvoudigere en beter voorspelbare optie, terwijl bij een ernstige kromming grafting kan worden overwogen. Bij patiënten die ook een erectiestoornis hebben, zorgt een penisprothese zowel voor stijfheid als voor het corrigeren van de kromming. De keuze wordt gemaakt nadat de voor- en nadelen samen met de patiënt zijn besproken.
Ziekte van Peyronie en erectiestoornissen
Bij mannen met de ziekte van Peyronie komen erectiestoornissen vaak voor. Dat komt doordat dezelfde risicofactoren (diabetes, de gezondheid van de bloedvaten, roken) ook de erectie beïnvloeden, doordat de plaque het vasthouden van bloed in de zwellichamen kan verstoren en door de zorgen die de ziekte veroorzaakt. De beoordeling van de kwaliteit van de erectie heeft directe invloed op de keuze van de behandeling. Meer informatie vindt u op de pagina over erectiestoornissen.
Psychologische gevolgen en communicatie met de partner
Een kromme penis kan het zelfbeeld en het seksleven negatief beïnvloeden; zorgen, schaamte en het vermijden van intimiteit komen vaak voor. Weten dat het om een medische aandoening gaat en open communicatie met de partner maken het behandeltraject makkelijker. Zo nodig kan ook seksuologische of psychologische ondersteuning deel uitmaken van de behandeling.
Herstel en risico’s
De operaties gebeuren meestal onder algehele of spinale anesthesie en de opname is kort. In de eerste dagen zijn zwelling en blauwe plekken normaal. Geslachtsgemeenschap is meestal na enkele weken weer mogelijk, na toestemming van de arts. Mogelijke risico’s zijn verkorting van de penis, een veranderd gevoel in de eikel, een kromming die niet volledig verdwijnt of terugkomt en, vooral na grafting, een erectiestoornis. Deze mogelijkheden worden vóór de operatie uitgebreid besproken.
Nacontrole
Patiënten in de actieve fase worden met regelmatige tussenpozen teruggezien om het verloop van de kromming te volgen. Na een operatie worden controles gepland om het herstel en het resultaat te beoordelen; bij sommige patiënten kan na de operatie het gebruik van een tractieapparaat worden aangeraden.
Behandeling in Bursa, Turkije
Op. Dr. Mücahit Kabar studeerde geneeskunde aan de Medische Faculteit van de Uludağ Universiteit en volgde zijn opleiding tot uroloog in het Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi (Ankara Training and Research Hospital). Hij heeft wetenschappelijke studies op het gebied van de andrologie gepubliceerd in internationale peer-reviewed tijdschriften. In Bursa (Nilüfer) onderzoekt hij patiënten met een kromme penis met aandacht voor privacy, in twee ziekenhuizen: op werkdagen van 08:30 tot 12:00 uur in het Özel Medicabil Nilüfer Hastanesi (+90 444 8 112) en van 13:00 tot 17:00 uur in het Özel Jimer Hastanesi (+90 444 45 67).
Het consult vindt plaats in het Engels of Turks. De internationale patiëntenafdelingen van de ziekenhuizen, die beschikken over de Turkse vergunning voor zorgtoerisme, kunnen helpen met een tolk, vervoer vanaf de luchthaven en accommodatie. Foto’s van de kromming en eerdere uitslagen kunt u vóór uw reis via WhatsApp (+90 541 622 54 82) sturen; de afspraak zelf maakt u via de online afsprakenpagina of de afsprakenlijn van het ziekenhuis (Özel Medicabil Nilüfer Hastanesi op werkdagen van 08:30 tot 12:00 uur, +90 444 8 112; Özel Jimer Hastanesi van 13:00 tot 17:00 uur, +90 444 45 67). Meer informatie vindt u op de pagina voor internationale patiënten en de contactpagina.
