RIRS ve URS Öncesi ve Sonrası: Hasta Rehberi

Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır; size özel talimatlar her zaman önceliklidir.

RIRS (retrograd intrarenal cerrahi) böbrek içindeki taşlarda, URS (üreterorenoskopi) ise böbrek ile mesane arasındaki idrar kanalında (üreter) bulunan taşlarda uygulanır. Her iki işlemde de idrar yolundan girilir ve ciltte kesi yapılmaz. Hazırlık ve iyileşme süreci büyük ölçüde benzerdir.

İşlemden önce

• Ameliyattan önce idrar tahlili ve idrar kültürü istenir. İdrar yolu enfeksiyonu varsa önce tedavi edilir; bu nedenle ameliyat tarihi değişebilir.
• Kan tahlilleri ve anestezi değerlendirmesi yapılır. Kullandığınız tüm ilaçları, alerjilerinizi ve geçirdiğiniz hastalıkları bildirin.
• Kan sulandırıcılarınızı doktorunuza danışmadan bırakmayın veya değiştirmeyin. Gerekiyorsa ilacınızın nasıl düzenleneceği size ayrıca anlatılır.
• Anestezi nedeniyle size söylenen süre boyunca yemeyin ve içmeyin. Düzenli ilaçlarınızdan hangilerini ameliyat sabahı alacağınızı sorun.
• Ateş, idrar yanması veya yeni başlayan bir yakınmanız olursa ameliyattan önce haber verin.
• Eve dönüşte size eşlik edecek ve araç kullanacak birini ayarlayın.

Yanınızda getirin:

• Kimlik belgeniz
• Tomografi ve diğer görüntüleme sonuçlarınız (CD veya rapor)
• Güncel ilaç listeniz
• Rahat kıyafetler

İşlem günü

İşlem genel veya spinal anestezi altında yapılır. Endoskop idrar kanalından ilerletilir ve taş lazerle kırılır ya da toz haline getirilir. Ameliyatın sonunda bazı hastalarda böbrek ile mesane arasına geçici bir double-J stent takılır; bu karar ameliyat sırasında verilir ve stent dışarıdan görünmez. Kısa süreli bir idrar sondası da takılabilir. Hastaların çoğu aynı gün ya da ertesi gün taburcu olur.

Anestezi aldıktan sonra en az 24 saat araç kullanmayın, önemli kararlar vermeyin ve alkol almayın.

İşlemden sonra: ilk günler

Aşağıdaki yakınmalar sık görülür ve çoğunlukla zamanla azalır:

• İdrar yaparken hafif yanma
• İdrarda pembe renk veya hafif kanama; hareketli geçen bir günün ardından artabilir
• Sık idrara çıkma ve sıkışma hissi
• Stent takıldıysa idrar yaparken yan (böğür) ağrısı veya kasıkta rahatsızlık
• Küçük taş parçalarının idrarla düşmesi

Doktorunuzun önerdiği ağrı kesici ve diğer ilaçları tarif edildiği şekilde kullanın. Size antibiyotik reçete edildiyse kendinizi iyi hissetseniz bile kutuyu tamamlayın.

Evde bakım

• Sıvı: Gün boyuna yayarak bol su için; idrarınızın açık renkte olması hedeflenir. Kalp veya böbrek hastalığı nedeniyle sıvı kısıtlamanız varsa ne kadar içmeniz gerektiğini doktorunuza sorun.
• Hareket: Hafif yürüyüşler iyileşmeye yardımcı olur. İlk günlerde ağır kaldırma ve zorlayıcı egzersizden kaçının; spora dönüş zamanını doktorunuza danışın.
• Duş: Ciltte kesi olmadığından genellikle ertesi gün duş alabilirsiniz.
• Araç kullanma: Anesteziden sonraki ilk 24 saat geçtikten sonra, ağrınız rahat hareket etmenizi engellemiyorsa ve uyku yapan bir ilaç kullanmıyorsanız araç kullanabilirsiniz.
• İş: Masa başı çalışanların çoğu birkaç gün içinde işe döner. Ağır fiziksel iş yapıyorsanız dönüş zamanı kontrolde belirlenir.
• Cinsel yaşam: Kendinizi rahat hissettiğinizde başlayabilirsiniz; stentiniz varsa doktorunuzun önerdiği süreye uyun.
• İpli stent: Bazı stentler, ucu idrar deliğinden dışarı çıkan ince bir iple takılır. İpi çekmeyin; yerinden çıktığını fark ederseniz haber verin.
• Kan sulandırıcılar: Ne zaman yeniden başlayacağınızı doktorunuza sorun.

Kontrol ve takip

• Double-J stentin çıkarılma tarihini unutmayın. Tarihi taburculukta not edin ve randevunuzu önceden alın. Uzun süre unutulan stentlerde taşlaşma ve enfeksiyon gelişebilir.
• Stent çoğunlukla kesi gerektirmeyen kısa bir işlemle (sistoskopi) çıkarılır; ipli stentler ise ipten çekilerek çıkarılabilir.
• Kalan taş parçası olup olmadığı birkaç hafta sonra yapılan kontrol görüntülemesiyle değerlendirilir.
• Taş analiz ettirildiyse sonucu kontrol randevunuzda konuşulur; yeni taş oluşumunu azaltmaya yönelik öneriler buna göre planlanır.

Ayrıntılı bilgi için RIRS sayfasına bakabilirsiniz.

İletişim

• Randevu ve kontroller: Özel Medicabil Nilüfer Hastanesi, 444 8 112 (hafta içi 08.30–12.00); Özel Jimer Hastanesi, 444 45 67 (hafta içi 13.00–17.00).
• Acil durumlar: 112’yi arayın veya size en yakın acil servise başvurun. Acil durumlarda mesajlaşma uygulamalarını (WhatsApp vb.) kullanmayın.